Ekranowanie jest środkiem ochrony sygnałów przesyłanych kablem między źródłem sygnałów (nadajnikiem), a ich odbiornikiem. Ekranowanie dotyczy zarówno ochrony sygnałów transmitowanych torem kablowym przed zakłócającym wpływem sygnałów przesyłanych innymi torami tego samego kabla, jak również przed wpływem zewnętrznych pól elektromagnetycznych. Dodatkowo, ekran toru (wiązki) chroni przesyłane sygnały przed ich emisją na zewnątrz toru i rozproszeniem energii sygnałów do otoczenia.
Zewnętrzne zakłócające pola elektromagnetyczne są wytwarzane i emitowane przez urządzenia elektroenergetyczne, także przez kable zasilające duże odbiorniki energii elektrycznej np. silniki lub transformatory. Pola elektromagnetyczne powstają również w czasie iskrzenia przy przełączaniu. Silne pola zewnętrzne generowane w pobliżu trasy kabla mogą zakłócać przesyłane kablem sygnały, na ogół bardzo słabe. Im silniejsze pole zewnętrzne i słabsze przesyłane sygnały, tym skuteczniejszy musi być ekran kabla. Ekrany występują najczęściej w połączeniu z żyłą uziemiającą, którą jest drut lub linka, odprowadzająca ładunki indukowane w ekranie i ułatwiająca połączenie ekranu z uziemieniem.
Wydostanie się na zewnątrz toru pola elektromagnetycznego przesyłanego sygnału powoduje rozproszenie części energii tego sygnału. Sygnał docierający do odbiornika jest więc słabszy od sygnału wyemitowanego na początku toru przez jego źródło - jest więc tłumiony. Ta rozproszona energia przedostaje się do sąsiednich torów tego samego kabla, powodując niekorzystne przeniki między torami, i nakłada się na przesyłane nimi sygnały, czego wynikiem jest tłumienie i zniekształcanie sygnałów.
Wiązki żył w jednym kablu mogą mieć indywidualne ekrany, których zadaniem jest nie rozpraszanie energii wewnętrznej i ochrona przed polami torów sąsiednich i zewnętrznych zakłócających. Niezależnie od nich, na ośrodek kabla może być nałożony wspólny ekran zewnętrzny, osłabiający wpływ zewnętrznych pól elektromagnetycznych. Poniżej podajemy opisy konstrukcji stosowanych ekranów.
Ekrany w postaci oplotu z drutów - zabezpieczają przed wpływem zewnętrznych pól elektromagnetycznych o częstotliwościach akustycznych i radiowych. Stosowane są do ekranowania żył, par i czwórek oraz ośrodków kabli, a także tworzą żyły zewnętrzne przewodów współosiowych (koncentrycznych). Zbudowane są z tworzących rodzaj siatki, przeplatających się wielodrutowych pasemek miękkich drutów miedzianych, ocynowanych lub nie ocynowanych. Charakteryzują się dobrym przyleganiem do zabezpieczanych elementów, są elastyczne i podatne na przegięcia, mają małą rezystancję.
Ekrany w postaci obwoju z taśm - zabezpieczają jedynie przed wpływem pola elektrycznego i stosowane są głównie do ekranowania wiązek (par, czwórek) przed przenikami i do ekranowania ośrodków kabli. Zbudowane są z nawijanej na zakładkę cienkiej taśmy aluminiowej, rzadziej miedzianej, a najczęściej z taśmy aluminiowej laminowanej cienką warstwą poliestru lub polipropylenu, która nadaje ekranowi wytrzymałość mechaniczną i jest dodatkową warstwą izolacyjną. Taśma metalowa pozwala uzyskać cienkie ekrany o 100% kryciu. Pod ekranami ośrodków zwykle ułożona jest wzdłużnie żyła uziemiająca, którą jest miedziany drut ocynowany, lub linka skręcona z takich drutów. Żyła ta służy do odprowadzenia ładunków elektrycznych i do łatwego uziemienia ekranu.
Ekrany w postaci obwoju z drutów - zabezpieczają przed wpływem pól elektrycznych i stosowane są głównie do ekranowania pojedynczych żył o niewielkich średnicach, np. przewodów mikrofonowych. Zbudowane są z wielu miękkich drutów miedzianych nawijanych spiralnie na izolację, jeden obok drugiego.
Ekrany złożone - dobrze zabezpieczają przed wpływem pól zewnętrznych o szerokim zakresie częstotliwości i stosowane są do ekranowania ośrodków przewodów lub kabli oraz jako żyły zewnętrzne przewodów współosiowych. Są ekranami dwuwarstwowymi i składają się z ekranu w postaci obwoju z taśm, na który nałożony jest ekran w postaci oplotu z drutów miedzianych ocynowanych, łącząc w ten sposób 100% krycie folii z wytrzymałością mechaniczną i małą rezystancją oplotu.
Ekrany specjalne - do zabezpieczenia kabli przed wpływem bardzo silnych zewnętrznych pól elektromagnetycznych, wykonywane są na specjalne zamówienie. Zbudowane są z podwójnego oplotu z drutów miedzianych, lub z oplotu z drutów stalowych ocynkowanych. Ekran z drutów stalowych może wówczas dodatkowo pełnić funkcję pancerza (uzbrojenia).
Efektywność ekranów bada się mierząc poziom zakłóceń przenikających od źródła zewnętrznego do toru kabla pozbawionego ekranu oraz poziom zakłóceń przenikających od tego samego źródła do tego samego toru, ale chronionego badanym ekranem. Różnica obu zmierzonych poziomów zakłóceń nazywana jest tłumiennością ekranowania i jest wyrażana w decybelech.
Wieloletnie doświadczenie i prace teoretyczne oraz próby produkcyjne i badania prowadzone w Technokablu doprowadziły do opracowania konstrukcji ekranów optymalnych, tzn. takich ekranów, których efektywność jest największa, przy najmniejszym możliwym zużyciu materiału na budowę ekranu.
